?

Cohousing is een collectieve woonvorm waarbij een groep mensen naast de eigen woning (al dan niet met privétuin of terras) bepaalde zaken deelt zoals een tuin, een gemeenschappelijk gebouw, gemeenschappelijke ruimtes en heel wat gebruiksvoorwerpen. Deze manier van wonen bevordert sociale interactie en creëert een fijne buurt om in te wonen. Er wordt over gewaakt dat elk gezin voldoende privacy heeft. In een cohousingproject zijn doorgaans alle woningen volledig uitgerust en worden er dus geen leefruimtes gedeeld. Het gemeenschappelijke bestaat naast de eigen wooneenheid.

Cohousing Waasland is een groep van 22 gezinnen en alleenstaanden die samen een grond bebouwd hebben in de autoluwe Clementwijk² in Sint-Niklaas. Naast de individuele wooneenheden met een eigen terras legden we een grote gemeenschappelijke tuin aan en bouwden we een paviljoen met een grote keuken, polyvalente ruimte, collectieve berging en tuinatelier. Andere gemeenschappelijke faciliteiten zijn de wasruimte, gastenkamers, een grote fietsenstalling en parking met deelwagen. Ook onze energievoorziening is collectief (en volledig hernieuwbaar).

Onze groep bestaat uit alleenstaanden en koppels, met en zonder kinderen, dertigers tot zeventigplussers, baby’s tot twintigers. Alle generaties zijn vertegenwoordigd en dat is een verrijking voor iedereen. Iedereen heeft zijn/haar redenen om hier te wonen, de meerwaarde en noden zijn voor iedereen anders.

Ja, in ons project zijn er twee appartementen die worden verhuurd, één via particuliere eigenaar, één via het Sociaal Verhuurkantoor. Deze zijn momenteel bewoond. De huurders zijn even betrokken als de eigenaars en beslissen mee. Ze hebben alleen geen officiële stem in de Algemene Vergadering van de VME.

Elke maand houden we onze zgn. ‘cosessie’. Dit is een vergadering waar iedereen van de groep aan deelneemt (eigenaars en huurders). Hier worden, in consensus, de belangrijkste knopen doorgehakt. Naast deze maandelijkse vergaderingen komen de verschillende werkgroepen ook regelmatig samen. De frequentie van vergaderen is afhankelijk van de noden van de verschillende thema’s, periodes, …

Beslissingen worden steeds in consensus genomen. Dit wil zeggen dat er pas van een akkoord wordt gesproken wanneer iedereen van de groep zich kan vinden in het besluit.

Om het samenwonen te organiseren en juridisch en financieel alles correct te laten verlopen, zijn we verenigd in een VME (Vereniging van mede-eigenaars).
We zijn gestart als feitelijke vereniging, richtten daarna een vzw op, die nog steeds bestaat. Het doel van de vzw is o.a. activiteiten organiseren (voor de groep zelf en voor externen) en de deelwagen beheren, maar we zijn bv. ook als vzw aangesloten bij de AV van Samenhuizen vzw. Tijdens de bouwfase werkten we met een maatschap van bouwheren.

Er zijn verschillende werkgroepen waar iedereen zich naargelang interesse en talenten voor engageert. Die werkgroepen kunnen wijzigen of zelfs tijdelijk worden opgericht in functie van de noden van dat moment. Zo zijn er een technische en een juridisch-financiële werkgroep, een werkgroep die zich bezighoudt met externe communicatie en een aantal mensen zetten zich in voor het beheer van de tuin. Werkgroep ‘cohesie’ organiseert activiteiten om het groepsgebeuren te versterken en werkgroep ‘visie’ denkt na over de richting die we uit willen en hoe we het samenleven nog kunnen verbeteren.

Ja en nee. We kozen voor passiefbouw en volledig hernieuwbare energie (geothermie en zonne-energie). Dat betekende een extra investering tijdens de bouwfase, maar door het lage verbruik zou je de extra investering op termijn moeten inhalen. Anderzijds haalden we voordeel uit groepsaankopen of groepskortingen en uit een deel zelfwerk aan de gemeenschappelijke delen en de woningen.


Ook de bouw van het gemeenschappelijk paviljoen bracht een meerkost met zich mee. Maar de ruimtes die zijn ondergebracht in het paviljoen, zoals een logeerkamer, wasruimte, grote eetplaats, werkplaats, fietsberging,… zijn ruimtes die we in de eigen woning niet hoefden te voorzien. De eigen woning is dus compacter dan de doorsneewoning in Vlaanderen.


Ook een heel belangrijke doelstelling van cohousing is het delen van gebruiksvoorwerpen, bv. een gezamenlijke grasmachine, één trampoline en schommel in plaats van vele individuele, ... Zo sparen we naast opbergplaats ook aankoop- en onderhoudskosten uit.

Nee, de wooneenheden verschillen van grootte en vorm afhankelijk van de keuze van de eigenaar en ook de indeling van elke woning of appartement is apart besproken met de architecten. Iedereen heeft dus het eigen interieur volledig naar smaak kunnen inrichten.

Uiteraard kan je je eigen woning en je deel van de gemeenschappelijke delen verkopen wanneer je dat wil of moet. In een cohousingproject is het wel zo dat de groep voorkooprecht heeft. Indien de groep geen beroep doet op het voorkooprecht kan je je woning vrij verkopen.
Momenteel staat cohousing in België nog in zijn kinderschoenen. Maar de populariteit van het cohousingconcept is ook bij ons aan een stevige opmars bezig. Hierdoor zal ook de vraag naar cohousingwoningen groter worden. In Denemarken, waar cohousing een heel pak verder staat dan bij ons, bestaan er zelfs wachtlijsten voor woningen die deel uitmaken van een cohousingproject.